‹ Terug naar alle regionale pacten
  • Home
  • Anders kijken vanuit burgerperspectief

Anders kijken vanuit burgerperspectief

Zorgen dat mensen de regie kunnen voeren over hun eigen gezondheid. Hoe organiseer je dat en wat betekent dit voor professionals? Hoe kunnen de opleidingen daarop inspelen? Donderdag 17 november presenteert de Adviescommissie Innovatie Zorgberoepen en Opleidingen haar advies. Een interview met Kete Kervezee, voorzitter van de Commissie.

Anders kijken vanuit burgerperspectief

Van zorgen voor naar zorgen dat is een enorm vraagstuk. Kervezee stelt dat dit niet alleen veel aandacht vraagt van professionals, maar ook van burgers. Zij moeten zich ervan bewust zijn dat ze een rol hebben in het managen van hun eigen gezondheid. ‘Want als alleen het zorgaanbod verandert terwijl de vraagkant zich nergens van bewust is, komt er weinig terecht van wat we willen bereiken in zorg en welzijn.’

Als alleen het zorgaanbod verandert terwijl de vraagkant zich nergens van bewust is, komt er weinig terecht van wat we willen bereiken in zorg en welzijn.

Hoe word je zelfredzaam?

Zelfredzaam zijn is mooi, maar niet vanzelfsprekend. Mensen moeten bijvoorbeeld in staat zijn te vertellen wat ze nodig hebben, weten waar ze goede informatie kunnen krijgen en hoe ze hun omgeving kunnen betrekken bij de zorg die ze nodig hebben. Deze vaardigheden zijn niet iedereen van nature gegeven. ‘In de grote steden kunnen veel 65-plussers niet eens één contact inschakelen. Dus als we willen dat mensen zelfredzaam worden, moeten ze dat leren. Van jongs af aan. Ook voor mantelzorgers en vrijwilligers is er veel te leren. Als je bijvoorbeeld voor iemand met alzheimer zorgt, ziet je leven er heel anders uit. Hoe houd je dat vol? Welke kennis en vaardigheden heb je ervoor nodig? En hoe zorg je ervoor dat je een time out kunt nemen om te herstellen? In het advies geven wij hier aanbevelingen voor.’

foto Kete Kervezee
Kete Kervezee

Anders leren

Anders kijken naar zorg betekent anders leren. Zorgprofessionals moeten niet alleen vakbekwaam zijn, maar ook het vermogen hebben om samen te werken en een leven lang te leren. Met de vakbekwaamheid zit het goed, zegt Kervezee: ‘Er is enorm veel kennis, maar we zijn te ver doorgeschoten in specialisaties. De nieuwe zorg en welzijn vereist bredere inzetbaarheid. Een wijkverpleegkundige zal steeds meer moeten weten van welzijn, technologie en van netwerkvorming. Daarnaast moeten zorg- en welzijnsprofessionals veel meer samenwerken. De opleidingen zijn hier niet op ingericht. Daarom pleiten we voor een continuüm tussen mbo-, hbo- en wo-opleidingen, vervolgopleidingen en bij- en nascholing, ontwikkeld vanuit een gemeenschappelijk kader. In ons advies werken we twee cases uit hoe dat eruit kan zien: voor de jeugdzorg/ggz en ouderenzorg.’

Er is enorm veel kennis, maar we zijn te ver doorgeschoten in specialisaties

Cyclisch proces

De commissie benadrukt dat van het grootste belang is dat zorgprofessionals een leven lang blijven leren. ‘De huidige zorg en welzijn richt zich vooral op de ontwikkeling van mensen tot 25 jaar. Maar we moeten straks tot ons 70ste werken. Hoe organiseer je nu dat professionals gemotiveerd blijven voor nascholing en daar ook de tijd voor krijgen?

Kervezee benadrukt dat het advies geen blauwdruk is. ‘Wij geloven in het principe dat vernieuwing ontstaat in de wisselwerking met de praktijk. Wat er in die praktijk gebeurt, moet goed worden overgedragen aan de opleidingen. Dat moet vervolgens weer een goede plek krijgen in het onderwijscurriculum. Dat is een cyclisch proces.’

Anders doen

Er is nog heel veel te doen, maar we hoeven niet van nul af aan te beginnen. Kervezee constateert dat er al veel goede initiatieven worden ondernomen. ‘De Commissie Innovatie Zorgberoepen en Opleidingen koos voor vier broedplaatsen als ontwikkelmodel, waarin vernieuwende initiatieven actief worden gestimuleerd. Door de permanente wisselwerking tussen praktijk, onderwijs, onderzoek en beleid ontstaat innovatie. En zo hoort het. Maar het is nu wel belangrijk dat deze initiatieven met elkaar worden verbonden en gaan aansluiten bij het vernieuwde opleidingsconcept. Dat vergt leiderschap. Zowel landelijk als regionaal, zowel in onderwijs als in de praktijk, zowel bij de burger als de professional. Een mooie bestuurlijke opdracht.’

Online uitgave

Anders kijken naar zorg vereist anders leren, zodat we het straks anders kunnen doen. Het advies van de Commissie Innovatie Zorgberoepen en Opleidingen schept hier de condities voor en geeft er aanbevelingen voor. De rapportage wordt ook in een compacte, digitale vorm uitgebracht met aanklikbare onderdelen. Op deze manier kunnen lezers het advies, de onderbouwing ervan en de uitwerking snel raadplegen. Ook vinden ze er een aantal pakkende praktijkvoorbeelden. Het rapport is donderdag 17 november te lezen via de website van de Commissie.